Arxiv  »  2026 • Son: 1-son  »  SUV TEJAMKOR SUG‘ORISH TIZIMLARINING NAZARIY VA AMALIY SAMARADORLIGINI KOMPLEKS BAHOLASH

SUV TEJAMKOR SUG‘ORISH TIZIMLARINING NAZARIY VA AMALIY SAMARADORLIGINI KOMPLEKS BAHOLASH

2026 • Son: 1-son

Mualliflar:
Xudayarov Zafarjon Jumayevich (Toshkent davlat agrar universiteti)

Annotatsiya

Iqlim o‘zgarishi, qurg‘oqchilik davrlarining ortishi hamda suv
resurslarining cheklanganligi sharoitida qishloq xo‘jaligida suvdan samarali foydalanish dolzarb
muammoga aylanmoqda. Tomchilatib sug‘orish texnologiyasi suvni tejash va hosildorlikni
oshirish imkonini beruvchi eng ilg‘or usullardan biri hisoblanadi. Biroq ushbu tizimlarning
amaldagi samaradorligi ularning texnik holati va ekspluatatsiya sharoitlariga bevosita bog‘liq.

Kalit so'zlar: tomchilatib sug‘orish; suv tejamkor texnologiyalar; tomizgich tiqilishi; gidravlik samaradorlik; sug‘orish samaradorligi; suv sifati; tuproq namligi; filtratsiya tizimi; qishloq xo‘jaligida suv boshqaruvi; integral model.

Adabiyotlar

1 O‘zbekiston Prezidenti rasmiy sayti. Suv
resurslaridan samarali foydalanish va suv
tejovchi texnologiyalarni keng joriy etish
bo‘yicha yig‘ilish materiallari.
2 Keller J., Bliesner R.D. Sprinkle and
Trickle Irrigation. – New York: Van
Nostrand Reinhold, 1990.
3 Burt C.M., Clemmens A.J., Strelkoff T.S.
Irrigation performance measures:
Efficiency and uniformity. Journal of
Irrigation and Drainage Engineering, 2007.
4 Bucks D.A., Nakayama F.S., Gilbert R.G.
Trickle irrigation water quality and
preventive maintenance. Agricultural Water
Management, 1979.
5 Howell T.A. Enhancing water use
efficiency in irrigated agriculture.
Agronomy Journal, 2001.
6 Khudayarov Z.J. va boshq. Deflector
nozzles of rain irrigation machines //
Advanced Agritechnologies, Environmental
Engineering and Sustainable Development:
VIII International Conference. –
Krasnoyarsk, 2023. – Vol. 390. – 01033.
7 Li J., Rao M., Zhang J. Droplet dynamics in
sprinkler irrigation systems. Irrigation
Science, 2018.
8 Черноволов В.А. Математическое
моделирование процессов
распределения жидкостей в
агротехнологиях: Монография. –
Зерноград: Азово-Черноморский
инженерный институт ФГБОУ ВО
Донской ГАУ, 2016. – 208 с.
9 Кравченко Л.В. Оптимизация процессов
дождевания сельскохозяйственных
культур с использованием
вероятностного моделирования: Дисс.…
10 Севрюгин В.К. Совершенство-вание
техники и технологии полива
дождеванием в условиях Средней Азии:
Автореф. дисс. … доктор наук. –
Ташкент, 1998. – 44 с.
11 Khudayarov Z.J. Formation of artificial
raindrops on the deflector attachment of
rainmaking machines // British Journal of
Global Ecology and Sustainable
Development. – Vol. 28, 2024. – pp. 57–61.
12 Khudayarov Z.J. Investigation of the
process of irrigating agricultural lands
under artificial irrigation // World Bulletin
of Social Sciences. – Vol. 34, 2024. – pp.
36–39.
13 Брыль С.В., Зверков М.С. Теоретические
подходы к расчету вертикального
эффективного давления удара капель
искусственного дождя о почву и
твердую поверхность // Экология и
строительство. – 2016. – №1. – С. 16–20.
14 Триандафилов А.Ф. Гидравлика и
гидравлические машины. – Сыктывкар:
СЛИ, 2012. – 212 с.
15 Гопалакришна М. Площади дождевания
и микро-орошения в некоторых странах-
членах МКИД.
16 Хамраев Ш. Орошаемое земле-делие
Узбекистана: существуют ли резервы
водообеспеченности для устойчивого
развития. – Ташкент: НИЦ МКВК, 2017.
– 75 с.
17 Икрамов И.И. Совершенствование
технологии и техники микро-орошения
сельскохозяйственных культур для
условий аридной зоны: Автореф. дисс.
… доктор техн. наук. – Душанбе, 2006.
18 Paxtachilik ma’lumotnomasi. – Тоshkent:
Fan va texnologiya, 2016. – 540 b.
19 Toshboltayev М. Маshina-traktor
agregatlarini sistemali modellashtirishning
tafiliy-меtodik asoslari. – Тоshkent: Fan va

Betlar: 17-25

DOI: ISSN 2181-0591

To'liq matnni ko'rish

Orqaga

Iqtibos

Xudayarov Z. J. "SUV TEJAMKOR SUG‘ORISH TIZIMLARINING NAZARIY VA AMALIY  SAMARADORLIGINI KOMPLEKS BAHOLASH". Suv va yer resurslari, no. 1-son, Yanvar-mart 2026, pp. 17-25. https://doi.org/ISSN 2181-0591